Uncategorized

አድዋ፣ ዕንቁላል እና እንቁላል:: (በመስፍን ነጋሽ)

“ምኒልክ ተነሥቶ ባያነሣ ጋሻ
ግብሩ እንቁላል ነበር ይህን ጊዜ አበሻ::”

አገርና መንግሥት እስካሉ ድረስ ግብር አይቀርም፤ ቁም ነገሩ ለግብር የምንጠየቀው ነገር ነው። ገጣሚውን ያሳሰበው “የእንቁላል” ግብር፣ የዶሮ ዕንቁላል ግብር አልመሰለኝም። በዘመኑ ዕንቁላል የቱንም ያህል ውድና ብርቅ ነበር ቢባል እንኳን፣ ሕይወትን ለመሰዋት የሚያበቃ ዋጋ ግን አልነበረውም። በጣልያን ስር መውደቅ እዳው ዕንቁላል በመገበር የሚታለፍ ቢሆን ለጦርነት መዝመት ባላስፈለገ ነበር። ምስጋና እንቁላል ከመገበር ላዳኑን።
የእንቁላሉን ግብር ላለመቀበል የተዋደቁት ጀግኖች፣ ስለነጻነታቸው ከዚህ ዘመን ሰው ያነሰ ታማኝነት አልነበራቸው፣ ቢበልጥ እንጂ። የአገሬ ሰው፣ በጣልያን ከመገዛት ለምኒልክ መገበር የሚሻል አማራጭ እንደነበር ቢያውቅ ነው ልዩነቱን፣ የውስጥ ህመሙን ችሎ፣ ለታሪኩና ለራሱ ክብር በአንድነት የዘመተው። የጦርነትን ድልም ሆነ ሽንፈት በአገሩ ወይም በመሪው፣ በአዝማቹ መጥራት በእኛ አልተጀመረም። ምኒልክ የፈጸማቸውን ስሕተቶችም ሆነ ያስመዘገባቸውን ውጤቶች እያነሱ መከራከሩ ጥፋት የለበትም። አድዋንና ምኒልክን ያጣመራቸው ታሪክ ነው። ታሪክ በምኒልክ ቦታ ሌላ መሪ ሳያደርግ ቀረ፣ የጦርነቱ የድል ‘እጣም’ እርሱ ላዘመተው ወገን ወደቀ፤ በምናውቀውም በማናውቀውም ምክንያት። ይህን መቀየር አንችልም። አድዋ የሚባል ጦርነትን ምኒልክ ከሚባል መሪ ውጭ በታሪክ ማዕቀፍ ውስጥ ማስቀመጥ አይቻልም። አድዋ ላይ ተሸንፈን ቢሆን ኖሮም ይህ ሁሉ ባለበት ይጸና ነበር፤ ምኒልክን “የተሸናፊው ጦር መሪ፣ ተሸናፊው አዝማች” ብለን እንጠራው ነበር። በጦርነቱ ስላሸነፈ የድሉ አዝማች ከመሆን አይከለከለም። የአድዋ ድል ከምኒልክ በላይ ነው!!! እንኳንም ጋሻውን አነሣ! እንኳንም ጋሻቸውን አነሡ!

የአድዋ ድል ቀርቶብኝ እንቁላል በገበርኩ ብሎ የሚቆጭ ቢኖር፣ ዘመንን ወደኋላ መመለስ ባይቻለውም ሮማ ከተማ ሩቅ አይደለችም፤ ከመናገሻው ከሸገር ግፋ ቢል የስምንት ሰዓት መንገድ ነው። ሮማ ደርሶ በጥሊያኖቹ መቃብር ላይ የአበባ ጉንጉን ያኑር። የግራዚያኒን ሐውልት ተሳልሞ “በረከታቸሁ ቀረብኝ” ብሎ መንፈሳቸውን ይማጸን። ምናልባት ከሞት በኋላ በሚቀጥለው ዓለም መገናኝት ይኖር እንደሆነም “ወደ እናንተ ልመጣ እናፍቃለሁ” ብሎ በተስፋ ይደር፣ ያለተስፋ ምንድን ነን? (አባቶቻችን ለወራት እየተጓዙ ኢየሩሳሊምን እና መካን ይሳለሙ አልነበረም እንዴ?!)

የዘመኔ ገጣሚ፣ ለምን ሲሳይ፣ በእንግሊዝ አፍ አሳታውሱ ብሎናል
…..Remember this…
It was not part of the sum that won

But part of everyone…

ድኅረ ጽሕፈት!

በዚህች ማስታወሻ ሁለቱን ዕንቁላሎች ለመለያየት በ”እ” እና “ዕ” ለመወከል መሞከሬን ልብ ብያለሁ። ዕንቁላል፣ የዶሮዋ ነው፤ እንቁላል የጣልያን ነው። ዕንቁላል ብዙም ያማልወደው ሁለቱ ዕ/እንቁላሎች በልቡሰጥላዬ እይታ እየተምታቱ ይሆን ብዬ ራሴን ጠይቄያለሁ። ሁሉም ያሻውን እንዲያነሳ ነጻ ነው።
በዕለት አድዋ ዕንቁላል ወዲህ በል! እንቁላል ወዲያ በል!

Advertisements

Discussion

No comments yet.

Give a comment

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: